{"id":4474,"date":"2024-09-19T12:05:00","date_gmt":"2024-09-19T10:05:00","guid":{"rendered":"https:\/\/du-check.eu\/?p=4474"},"modified":"2024-09-19T12:06:39","modified_gmt":"2024-09-19T10:06:39","slug":"fotografija-stvorena-pomocu-umjetne-inteligencije-koja-tvrdi-da-prikazuje-prizor-u-dubrovniku-siri-se-facebookom","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/du-check.eu\/hr\/fotografija-stvorena-pomocu-umjetne-inteligencije-koja-tvrdi-da-prikazuje-prizor-u-dubrovniku-siri-se-facebookom\/","title":{"rendered":"Fotografija stvorena pomo\u0107u umjetne inteligencije koja tvrdi da prikazuje prizor u Dubrovniku \u0161iri se Facebookom"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Autorica<\/strong>: Karla Sablji\u0107 <br><strong>Datum<\/strong>: 19. 9. 2024.<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-preformatted\"><strong>Izvorna objava<\/strong> (arhivirana): <a href=\"https:\/\/ia600601.us.archive.org\/29\/items\/screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-facebook-1\/Screenshot%202024-09-19%20at%2010-55-04%20%2811%29%20Facebook%281%29.png\"><strong>Privatna stranica na Facebooku (Premium Selection News)<\/strong><\/a><\/pre>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-text-color has-alpha-channel-opacity has-background is-style-wide\" style=\"background-color:#ffcd05;color:#ffcd05\"\/>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Tvrdnja<\/strong>: &#8220;Dubrovnik Old Town, Croatia&#8221;<\/p>\n\n\n\n<hr class=\"wp-block-separator has-text-color has-alpha-channel-opacity has-background is-style-wide\" style=\"background-color:#ffcd05;color:#ffcd05\"\/>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Na privatnoj stranici na Facebooku, korisnik je 13. rujna podijelio fotografiju generiranu umjetnom inteligencijom uz tvrdnju da prikazuje Dubrovnik, to\u010dnije Stari Grad. Objavu je do sada lajkalo 19.000 korisnika, uz 175 komentara i 500 dijeljenja. Korisnik koji je objavio fotografiju identificira se pod imenom &#8220;Premium Selection News&#8221; i uglavnom dijeli turisti\u010dki sadr\u017eaj i fotografije stvarnih mjesta, izuzev ove, koja je la\u017ena, tj. stvorena uz pomo\u0107 <a href=\"https:\/\/ai.fesb.hr\/knjiga\/AI-knjiga-FINAL.pdf\"><strong>umjetne inteligencije (UI)<\/strong><\/a>.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group\" style=\"padding-top:var(--wp--preset--spacing--40)\"><div class=\"wp-block-group__inner-container is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>UI generirana fotografija &#8220;Starog Grada<\/strong>&#8220;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Analizom komentara ispod objave, korisnici iz Hrvatske su izri\u010dito tvrdili kako ovo specifi\u010dno mjesto u Starom Gradu ne postoji. Iako fotografija na prvi pogled izgleda privla\u010dno i mogla bi navesti mnoge da povjeruju da stvarno prikazuje ljepote Dubrovnika, DU-CHECK je kroz detaljnu analizu otkrio elemente koji dokazuju da je fotografija kreirana s pomo\u0107u umjetne inteligencije.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-large\"><img data-srcset=\"https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-1024x499.png 1024w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-300x146.png 300w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-768x374.png 768w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-1536x748.png 1536w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-18x9.png 18w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-512x249.png 512w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-920x448.png 920w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-1600x779.png 1600w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1.png 1903w\" decoding=\"async\"   data-src=\"https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-1024x499.png\" src=\"data:image\/gif;base64,R0lGODlhAQABAIAAAAAAAP\/\/\/yH5BAEAAAAALAAAAAABAAEAAAIBRAA7\" alt=\"\" class=\"wp-image-4477 lazyload\"  sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><noscript><img decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"499\" src=\"https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-1024x499.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4477\" srcset=\"https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-1024x499.png 1024w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-300x146.png 300w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-768x374.png 768w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-1536x748.png 1536w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-18x9.png 18w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-512x249.png 512w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-920x448.png 920w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1-1600x779.png 1600w, https:\/\/du-check.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/Screenshot-2024-09-19-at-10-55-04-11-Facebook1.png 1903w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/noscript><figcaption class=\"wp-element-caption\">Foto: Snimka zaslona objave UI fotografije na Facebooku<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jedan od najo\u010ditijih detalja je ujedna\u010denost biljaka. Biljke u posudama na stepenicama izgledaju savr\u0161eno netaknute i identi\u010dnog oblika, s ponavljaju\u0107im uzorcima. Biljke generirane umjetnom inteligencijom \u010desto pokazuju nepravilne obrasce rasta ili listove koji izgledaju neprirodno pri bli\u017eem promatranju. Stepenice koje vode do vode tako\u0111er izgledaju dosljedno, ali imaju neprirodan raspored, previ\u0161e su glatke i \u010diste. U stvarnom okru\u017eenju, osobito na starim kamenim stubi\u0161tima, o\u010dekivali bismo vi\u0161e nesavr\u0161enosti i prljav\u0161tine.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S obzirom na osvjetljenje, \u010dini se da svjetlo dolazi odozgo ili blago sa strane, ali sjene na stepenicama, zidovima i biljkama nisu uskla\u0111ene. Sjene biljaka uz stepenice ne odgovaraju u potpunosti uvjetima osvjetljenja na fotografiji. Voda je izuzetno bistra, gotovo neprirodno, s odrazom stijena koji izgleda previ\u0161e nagla\u0161en. Iako je prizor lijep, djeluje previ\u0161e savr\u0161eno. \u010camci na mirnoj vodi nemaju vidljivu interakciju s vodenom povr\u0161inom, \u0161to je neuobi\u010dajeno; obi\u010dno bismo o\u010dekivali valove i pokrete oko usidrenih brodova.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Daleki horizont i planine stapaju se s nebom, bez atmosferske dubine. Objekti u daljini obi\u010dno bi izgledali maglovitije ili raspr\u0161enije, dok ovdje razdvajanje izme\u0111u vode i neba djeluje idealizirano. Sve na fotografiji \u2013 od biljaka, stepenica, \u010damaca do zidova \u2013 izgleda previ\u0161e ure\u0111eno. Kompozicija fotografije djeluje gotovo planski, bez prirodne nasumi\u010dnosti koja se o\u010dekuje u stvarnom okru\u017eenju. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ova pretjerana simetrija i urednost potaknula je hrvatske korisnike da zaklju\u010de kako ovaj prizor nije stvaran.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group\" style=\"padding-top:var(--wp--preset--spacing--40)\"><div class=\"wp-block-group__inner-container is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>UI fotografija i njene implikacije<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fotografija je privukla brojne korisnike, potaknuv\u0161i ih da je ozna\u010de s &#8220;svi\u0111a mi se&#8221;. Me\u0111utim, detaljnom analizom potvr\u0111eno je da je rije\u010d o slici generiranoj umjetnom inteligencijom. Tako\u0111er, tijekom analize otkriveno je da razne Facebook stranice, uklju\u010duju\u0107i, <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/profile.php?id=61560988331999&amp;__cft__[0]=AZU5lWohyUhxmk2UGgK0JGwF6vx4lkZKXTFtUjf_S3djS0BV_hYjyu0sMSdf3A28ewSPXHZTGO0stsQMIFt3o6WfcEW4mZTXmNOx95XiVLxDo6isGdGn9lgtKpVAiu2lSowKByHvUFeqKn3wZeHGpAhqk-xjJpLkBNW5P9G3YitMWQ&amp;__tn__=-UC%2CP-R\"><strong>Travel Companies<\/strong><\/a> i <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/tourstobalkan\"><strong>Tour to Balkans<\/strong><\/a> (arhivirano <a href=\"https:\/\/archive.ph\/xYIpr\"><strong>ovdje<\/strong><\/a> i <a href=\"https:\/\/archive.ph\/GvFGX\"><strong>ovdje<\/strong><\/a>), ovu fotografiju kao mamac za privla\u010denje turista. Na temelju arhitektonskih elemenata i bistrog plavog mora, fotografija uvjerljivo prikazuje prizor karakteristi\u010dan za mediteransku ili jadransku regiju. <\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">S obzirom na prepoznatljive kamene zidove, uske prolaze i stepenice koje vode do mora, Hrvatska, odnosno Dubrovnik, \u010dini se najo\u010ditijim kandidatom za lokaciju. Me\u0111utim, fotografija tako\u0111er mo\u017ee podsje\u0107ati na druga mediteranska mjesta, poput Italije, Gr\u010dke, Crne Gore ili Albanije.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group\" style=\"padding-top:var(--wp--preset--spacing--40)\"><div class=\"wp-block-group__inner-container is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Alati za generiranje UI slika<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">U posljednjih godinu dana pojavljuje se sve vi\u0161e alata koji koriste umjetnu inteligenciju za stvaranje slika. Me\u0111u vode\u0107ima isti\u010de se <a href=\"https:\/\/openai.com\/index\/dall-e-3\/\"><strong>DALL-E<\/strong><\/a>, napredni alat poznat po generiranju visokokvalitetnih slika iz tekstualnih opisa.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><a href=\"https:\/\/www.midjourney.com\/\"><strong>Midjourney<\/strong><\/a> je tako\u0111er alat koji je privukao veliku pa\u017enju, posebice zbog svoje sposobnosti stvaranja visoko stiliziranih i umjetni\u010dkih slika. Ovaj alat pretvara tako\u0111er tekstualne opise u vizualna djela,<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Jedan od novijih alata koji se pojavio na internetu je <a href=\"https:\/\/magnific.ai\/\"><strong>Magnific AI<\/strong><\/a> koji se isti\u010de svojom uvjerljivom sposobno\u0161\u0107u generiranja realisti\u010dnih slika.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group is-style-cs-about has-background\" style=\"background-color:#ffcd05\"><div class=\"wp-block-group__inner-container is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<div class=\"wp-block-group\" style=\"padding-top:var(--wp--preset--spacing--40)\"><div class=\"wp-block-group__inner-container is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Zaklju\u010dak<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-primary-color has-text-color has-link-color wp-elements-1 wp-block-paragraph\">Fotografija objavljena 13. rujna, generirana umjetnom inteligencijom, izazvala je veliku pa\u017enju na Facebooku, prikupiv\u0161i zna\u010dajan broj dijeljenja, komentara i pregleda. Iako je predstavljena kao prizor iz Starog Grada u Dubrovniku, detaljna analiza DU-CHECK-a i komentara korisnika otkrila je da ovo mjesto zapravo ne postoji.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-primary-color has-text-color has-link-color wp-elements-2 wp-block-paragraph\">Odre\u0111eni elementi fotografije, poput savr\u0161eno urednih biljaka, neprirodnog rasporeda stepenica te nerealisti\u010dnih svjetlosnih i vodenih efekata, jasno ukazuju na kori\u0161tenje umjetne inteligencije.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-primary-color has-text-color has-link-color wp-elements-3 wp-block-paragraph\">Alati za stvaranje slika uz pomo\u0107 umjetne inteligencije postaju sve u\u010destaliji na internetu, uglavnom zbog jednostavnosti kori\u0161tenja. Ova pojava postavlja va\u017eno pitanje o autenti\u010dnosti sadr\u017eaja, \u0161to se jasno vidi u analizi spornih fotografija poput ove.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-primary-color has-text-color has-link-color wp-elements-4 wp-block-paragraph\">Iako su takve slike \u010desto privla\u010dne za dru\u0161tvene mre\u017ee i na prvi pogled prikazuju ljepote neke regije, generirani sadr\u017eaj ne mo\u017ee se smatrati autenti\u010dnim.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-primary-color has-text-color has-link-color wp-elements-5 wp-block-paragraph\">Zbog toga, DU-CHECK ocjenjuje ovu tvrdnju kao <strong>neto\u010dnu<\/strong> i kategorizira je kao <strong>dezinformaciju<\/strong>.<\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"UI fotografije sve su u\u010destalije na internetu. Foto: Facebook","protected":false},"author":1,"featured_media":4476,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"csco_display_header_overlay":false,"csco_singular_sidebar":"","csco_page_header_type":"","footnotes":""},"categories":[142,164,149],"tags":[174,144],"class_list":["post-4474","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-fact-check","category-kategorija-dezinformacije-lazne-vijesti","category-ocjena-netocno","tag-dezinformacije-lazne-vijesti","tag-netocno","cs-entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/du-check.eu\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4474","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/du-check.eu\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/du-check.eu\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/du-check.eu\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/du-check.eu\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4474"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/du-check.eu\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4474\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4484,"href":"https:\/\/du-check.eu\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4474\/revisions\/4484"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/du-check.eu\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4476"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/du-check.eu\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4474"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/du-check.eu\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4474"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/du-check.eu\/hr\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4474"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}